Przeczytaj artykuły lekarzy specjalistów
na temat chorób żylnych.
Jeśli potrzebujesz dodatkowych informacji, możesz
napisać do nas.

Terapia uciskowa w żylnych schorzeniach chronicznych

foto autora

Prof.MUDr.Alena Pospíšilová CSc

Chroniczne schorzenia żylne kończyn dolnych należą do poważnych problemów zdrowotnych, społecznych i ekonomicznych w krajach rozwiniętych i wśród chorób współczesnej populacji zajmują jedno z głównych miejsc. W wieku produkcyjnym często łączą się z długimi zwolnieniami zdrowotnymi, ewentualnie mogą być powodem inwalidztwa.

Pomimo znaczącego współczesnego postępu leczenia chronicznej niewydolności żylnej metodami chirurgicznymi i sklerotyzacją, leczenie uciskiem zewnętrznym zachowało największe znaczenie. Zwłaszcza przy uszkodzeniu głębokiego systemu żylnego, terapia uciskowa stanowi zwykle jedyną możliwość leczenia i jest słusznie nazywana „Conditio sine qua non“ (warunkiem, bez którego nie można się obejść).

Zasadą tego leczenia jest poprawa obiegu żylnego, usunięcie objawów gromadzenia się krwi żylnej oraz wynikających z tego konsekwencji, objawiających się uszkodzeniem skóry oraz tkanki podskórnej. Poza efektem terapeutycznym terapia uciskowa ma działanie profilaktyczne.

W jaki sposób terapia uciskowa wpływa na chroniczną niewydolność żylną?

Ucisk wywiera odpowiednie ciśnienia na kończynę przy użyciu różnych materiałów od elastycznych po sztywne. Terapia uciskowa stanowi więc bezpośrednią aplikację stopniowanego ucisku, który koresponduje z ciśnieniem hydrostatycznym – na dole największe, w górę zmniejszające się.

Wpływ ucisku na system żylny jest następujący:

  • zwęża rozszerzone żyły
  • obniża stopień niedomknięcia
  • likwiduje patologiczny bieg krwi żylnej
  • zmniejsza nadciśnienie żylne
  • zwiększa prędkość obiegu
  • poprawia powrót krwi
  • obniża lepkość krwi
  • redukuje zastój limfatyczny
  • zmniejsza powstawanie obrzęku
  • poprawia aktywność fibrynolityczną
  • poprawia wydajność pompy mięśniowo-żylnej

W leczeniu przy pomocy ucisku zewnętrznego używa się bandaży uciskowych oraz pończoch uciskowych, ewentualnie pneumatycznych urządzeń uciskowych.

Bandaże uciskowe

Bandaży uciskowych można użyć w zasadzie u wszystkich pacjentów. Bandaże uciskowe wskazane są zwłaszcza u pacjentów z nieforemnymi, grubymi kończynami, ponieważ lepiej przystosują się do ich kształtu. Stopień ucisku osiągniętego przez bandaże jest zależny od: rozciągliwości bandaża, zakrzywienia i obwodu kończyny, zręczności oraz techniki bandażowania, ilości warstw bandaża oraz aktywnością ruchową.

Pończochy uciskowe

Pończochy uciskowe są kolejnym wariantem terapii uciskowej. Ich aplikacja jest łatwiejsza, prostsza, ich wygląd nie przyciąga uwagi. Zaleca się je do długotrwałego leczenia do stabilizacji stanu systemu żylnego. Pończochy zdrowotne produkowane są w trzech typach - podkolanówki, nadkolanówki, oraz klasyczne pończochy udowe, oraz w trzech, ewentualnie czterech klasach ucisku wywieranego na kończynę w okolicy kostki. Poza pończochami uciskowymi produkuje się także rajstopy uciskowe – damskie, męskie i ciążowe. Rozmiar pończoch dobiera się według obwodu zasadniczych miejsc zmierzonych na kończynie i według tabeli podawanych przez poszczególnych producentów.

Obecnie na rynku znajduje się duży wybór pończoch uciskowych, które produkuje się w różnych kolorach i o różnej jakości. W przypadku większości pacjentów można z tej oferty wybrać właściwe pończochy co do rozmiaru i jakości. Chory cierpiący na chroniczną niewydolność żylną ma prawo do zapisania refundowanych pończoch uciskowych raz na pół roku, poza tym są one dostępne w sklepach z artykułami medycznymi oraz w aptekach.

Właściwy i konsekwentny ucisk może zapobiec postępowi objawów chronicznej niewydolności żylnej oraz ustabilizować chorobę.

Prof.MUDr.Alena Pospíšilová CSc.